@ २० जुलै @* *जागतिक बुद्धिबळ दिवस*

-

 *@ २० जुलै @*

*जागतिक बुद्धिबळ दिवस*




'वर्ल्ड चेस फेडरेशन’ (WCF) या आंतरराष्ट्रीय संस्थेची स्थापना २० जुलै १९२४ रोजी झाली. या आंतरराष्ट्रीय संस्थेचा स्थापना दिन म्हणून १९६६ पासून ‘जागतिक बुद्धिबळ दिन’ साजरा केला जातो. WCF च्या आधी अनेक वर्षा पासून बुद्धिबळ खेळला जात आहे. अभिमानाची गोष्ट म्हणजे बुद्धिबळाचा जन्म भारतातच झाला होता. बुद्धिबळ हा नुसता खेळ नसून जीवन विषयक तत्वज्ञान सांगणारा खेळ आहे. जीवनात केंव्हा पुढे जायचे, कुठे माघार घ्यायची, कुणाला शह देऊन त्याचा पराभव करायचा, तर जिंकण्याचे सर्व मार्ग संपले तरीही हिम्मत न हरता आपल्या बुद्धीच्या जोरावर मार्ग काढून परिस्थितीवर मात कशी करायची याचे शिक्षण बुद्धिबळातून मिळते. बुद्धिबळ हा अतिशय संयमाने आणि एकाग्रतेने खेळला जाणारा खेळ आहे. दोन खेळाडूंनी पटाच्या दोन्ही बाजूला बसून खेळावयाचा बैठा खेळ. बुद्धिबळ सध्या जगातील सर्वांत प्रसिद्ध बैठ्या खेळा पैकी एक आहे. बुद्धिबळ या खेळाचे नाव जरी काढले तरी दोन हात लांब सरकणारे बुद्धिबळ प्रेमी आपल्याकडे आहेत. 


बुद्धिबळाची सुरुवात भारतातून झाली. परंतु आज आंतरराष्ट्रीय स्तरावर खेळले जाणारे बुद्धिबळ हे पाश्चिमात्य बुद्धिबळ म्हणून ओळखले जाते. साहित्या मध्ये बुद्धिबळाचा पहिला संदर्भ इ.स.पूर्व ५०० मध्ये भारतात दिघ निकय मध्ये ब्रह्मजल सुत्त या ग्रंथात आढळतो. पर्शिया मधील पहिला संदर्भ इ.स. ६०० च्या दरम्यान आढळतो, येथे त्याला शतरंज असे म्हटले आहे. सातव्या शतकात मोहऱ्यांचे वर्णन केलेले आढळते. इ.स. ८०० पर्यंत खेळ चीन मध्ये शिआंकी नावाने पोहोचला होता. इ.स. १००० पर्यंत हा खेळ सर्व युरोपभर पसरला. पहिली आधुनीक बुद्धिबळ स्पर्धा लंडन मध्ये १८५१ ला घेण्यात आली. त्यात जर्मनीचा अ‍ॅडॉल्फ अँडरसन विजयी झाला. यानंतर अँडरसनला आघाडीचा बुद्धिबळ तज्ञ मानले जाऊ लागले. आज जगभरात हौशी व व्यावसायिक असे अंदाजे ६० कोटी हून आधीक लोक विविध माध्यमा मधून बुद्धिबळ खेळतात. बुद्धिबळात कला आणि शास्त्र यांचा मिलाप झालेला दिसतो.


बुद्धिबळ या विषयावर लिहिलेले पुस्तक ‘रिपीटेशन ऑफ लव्ह अँड आर्ट ऑफ प्लेयिंग चेस’ स्पेनच्या लुइस रामिरेझ दे लुसेना याने सालामांका येथे प्रसिद्ध केले. या पुस्तकाचा उल्लेख करण्याचे कारण की, हे पुस्तक सर्वात जुने आणि अजूनही टिकलेले छापील पुस्तक म्हणून ओळखले जाते. आज भारतात हा खेळ विश्वनाथ आनंद यांच्यामुळे ओळखला जातो. त्यांनी केलेले विश्वविक्रम जगविख्यात आहेत. जागतिक सफरी नंतर स्थानिक पातळीवर हा खेळ कसा पसरला आहे. त्याबाबत जाणून घेण्याची उत्सुकता सर्वांनाच लागलेली असते.



Comments

Post a Comment

Popular posts from this blog

English Core Grade 12 th Syllabus

-
Image
  Prescribed Books 1. Flamingo: English Reader published by National Council of Education Research  and Training, New Delhi (Prose) 1)  The Last Lesson Lost Spring Deep Water 2)  The Rattrap  3) Indigo 4) Poets and Pancakes  5)  The Interview 6) Going Places (Poetry) 1) My Mother at Sixty-Six  2) Keeping Quiet 3) A Thing of Beauty  4) A Roadside Stand 5) Aunt Jennifer’s Tigers 2. Vistas: Supplementary Reader published by National Council of Education Research and Training, New Delhi 1) The Third Level  2) The Tiger King 3) Journey to the End of the Earth 4) The Enemy 5) On the Face of It Memories of Childhood 6) The Cutting of My Long Hair 7) We Too are Human Beings
Read more

CBSE Class 12 Core English Chapter 1 The Last Leesson Summary

-
Image
  The Last Lesson Summary The story is narrated by a French boy, Franz. He is lazy but sensitive and likes to play. He dislikes studying French and hates his teacher M. Hamel. After overpowering their districts of Alsace and Lorraine in France, Berlin has ordered that German language instead of French be taught in the schools there. It is the last day of their French teacher M. Hamel, who has been there for forty years. He is full of grief, nostalgia and patriotism. As a mark of respect to his hard work, the village men also attend his ‘last lesson’. They are sad as they did not learn their mother tongue, French in their childhood. Franz is shocked to know that it’s his last lesson, as he does not know French. Now, suddenly, he gets interested in learning it and understands everything taught on that day! He develops an instant liking for the teacher, M. Hamel and respects him for his sincerity and hard work. He feels sad at departing from him and is ashamed for not being able to re...
Read more

My Mother at Sixty-Six Hindi Summary

-
Image
लेखिका के बारे में (About Kamala Das) कमला सूर्या (31 मार्च 1934 – 31 मई 2009), जो अपने एक समय के कलम नाम माधविकुट्टी और विवाहित नाम कमला दास के नाम से लोकप्रिय हैं, एक भारतीय अंग्रेजी कवि और साथ ही साथ केरल, भारत की एक प्रमुख मलयालम लेखक थी। केरल में उनकी लोकप्रियता मुख्य रूप से उनकी लघु कथाओं और आत्मकथा पर आधारित है, जबकि कमला दास के नाम से लिखी जाने वाली अंग्रेजी में उनकी कविता, कविताओं और स्पष्ट आत्मकथा के लिए विख्यात है। वह एक व्यापक रूप से पढ़ी जाने वाली स्तंभकार भी थीं और उन्होंने महिलाओं के मुद्दों, बच्चों की देखभाल, अन्य लोगों के बीच राजनीति सहित विभिन्न विषयों पर लिखा। महिला कामुकता के प्रति उनका खुला और ईमानदार व्यवहार, किसी भी तरह के अपराध बोध से मुक्त, उसे लेखन शक्ति से प्रभावित किया और उसे आजादी के बाद आशा मिली, लेकिन उसने उसे अपनी पीढ़ी में एक आइकनकोस्टल के रूप में भी चिह्नित किया। 31 मई 2009 को, 75 वर्ष की आयु में, उनकी पुणे के एक अस्पताल में मृत्यु हो गई। Summary of My Mother at Sixty-six in Hindi यह भारतीय कवि कमला दास द्वारा लिखी गई एक मार्मिक कविता है, जिन्होंने ‘मा...
Read more